Volledig scherm
Bedrijfsloods Chickfriend in Lunteren. © AD/Ton Voermans

Is Mathijs IJ. (24) uit Nederhemert een crimineel? 'Nee, gewoon normale boerenjongen'

NEDERHEMERT - Hoe konden ‘ twee harde werkers’, ‘ twee beste jongens’ met hun bedrijfje Chickfriend de pluimveesector in een gifschandaal dompelen. Wie zijn die twee jonge mannen uit de bible belt?

Tientallen briefjes dwarrelen door de hal als de politie binnenstapt bij de woning van Martin van de B. in Barneveld. Briefjes van de postbode dat hij aangetekende brieven voor Chickfriend heeft. 

ZIE OOK: 'Handelaar uit omgeving Uden werkte samen met Belgische leverancier van eiergif'

Ondergedoken

Brieven waarin pluimveehouders het bedrijfje aansprakelijk stellen voor de schade. Ze konden niet overhandigd worden want Van de B. (31) was afgelopen weken met vrouw en kinderen ondergedoken bij familie. Ook daar doet de politie onderzoek.

Volledig scherm
Een NVWA-brief op de deur van de bedrijfsloods van Chickfriend in Lunteren. © AD/Ton Voermans

Van de B. en zijn zakenpartner Mathijs IJ. (24) uit Nederhemert worden sinds gisteren officieel verdacht van het in gevaar brengen van de volksgezondheid door bij de bestrijding van bloedluis gebruik te maken van het insecticide fipronil. Ze zijn aangehouden. Er is beslag gelegd op hun woningen, auto’s en banktegoeden.

Europese orkaan

Wachten tot de wind is gaan liggen was het devies van Van de B. Dat de wind een Europese orkaan zou worden hadden ze niet voorzien. Zijn kompaan Mathijs IJ. is zelfs rustig op vakantie met zijn zwangere vrouw als het gifschandaal zich als een inktvlek tot ver over de landsgrenzen verspreidt. Twee dagen geleden was hij weer thuis in Nederhemert. Nu zit hij vast. Zijn vrouw, dochter van de dorpsslager, laat zich niet zien.

Het middel waar ze mee spoten was Dega-16, plus een onbekend bestanddeel. ,,Het geheim van de smid,’’ zeiden ze glunderend tegen de kippenboeren. Ze bepalen de prijs voor een stalbehandeling aan de hand van het aantal kippen. Per kip rekent het duo een dubbeltje. Alleen al dit jaar behandelen ze bij bijna 200 boeren stallen met daarin naar schatting zo’n 8 miljoen leghennen. Het geld komt met karrenvrachten binnen.

ZIE OOK: Mathijs IJ. uit Nederhemert en collega van Chickfriend opgepakt, ook huiszoeking in Uden

Scriba Van den Brink van de gereformeerde gemeente Barneveld-Zuid, de kerk die Van de B. ieder zondag met vrouw en kinderen bezoekt, is het vertrouwen niet kwijt. ,,Dit is niet de schuld van Chickfriend maar van de Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit die te laat heeft ingegrepen.’’ Martin van de B. is een diepgelovige rustige man, huisvader en een keiharde werker, zeggen mensen die hem kennen. ,,Een treffende omschrijving ,’’ vindt de scriba.

'Beste jongens'

Quote

Superjongens. Hartstikke best. Die ene jongen, Martin, kende ik nog van vroeger toen hij geholpen had om een stal schoon te maken

Wim de Vries

Wim de Vries in Terschuur runt de Biohof met 18.500 kippen. Op 4 maart behandelde Chickfriend zijn stal. ,,Superjongens. Hartstikke best. Die ene jongen, Martin, kende ik nog van vroeger toen hij geholpen had om een stal schoon te maken. Daar zit geen crimineel bloed in. Wat ze wisten zal de rechter uitmaken.’’ Ook kippenboer Jan van de Heuvel in Lunteren krijgt Chickfriend over de vloer. ,,Gezellig ouwehoeren met ze. Gewoon normale boerenjongens. Voor onze stal met 30.000 scharrelkippen waren we 3 mille kwijt. Maar dan was je er wél vanaf.’’

Het verhaal is overal hetzelfde. Niemand heeft argwaan. Mathijs en Martin komen hun afspraken na. Werken netjes en op tijd. Van de B. voelt zich boer onder de boeren. Hij probeerde ook zelf zijn brood te verdienen met pluimvee, maar dat pakt niet goed uit, waarna hij in 2014 samen met Mathijs IJ. Chickfriend in het leven roept.

Van de B. twijfelt een week lang over een interviewverzoek van deze krant. Hij leest de appjes met de verzoeken maar maakt geen keuze. Dat doet Mathijs IJ. zodra hij terug is van vakantie wel: ‘Ik weet niet of u het al doorhad, maar wij geven geen commentaar’ appt hij als hij terug is van vakantie en met Van de B. heeft gesproken. Nog geen dag later worden beiden in de boeien geslagen.

Mathijs

Mathijs is de stoere van de twee. Een gedrongen vlezige twintiger. Een prima vent, maar ook een iets te gladde praatjesmaker. De verkoper van het duo. Geboren in Kesteren verhuisde hij naar Renswoude en een half jaar geleden zakten hij en zijn vrouw de bible belt in zuidwaartse richting af, naar Nederhemert in de Bommelerwaard. 

Quote

Ze wisten van het gif. Ze zijn naïef geweest. Jeugdige overmoed

Een ingewijde

Zijn vrouw Elizabeth, zes maanden zwanger van hun eerste kind, wilde terug naar het dorp van haar jeugd waar haar ouders nog altijd de slagerij bestieren. ,,Thijs is een beste jongen,’’ vindt de buurman. ,,Geen dure auto, of sieraden. Nederig. Vriendelijk. Toen mijn vrouw uit het ziekenhuis was ontslagen kwamen ze op bezoek. Ze hadden biefstukjes voor haar bij zodat ze aan kon sterken. De rechter zal moeten bepalen wat ze fout gedaan hebben.’’

,,Ze wisten van het gif,’’ zegt een ingewijde stellig. ,,Ze zijn naïef geweest. Jeugdige overmoed. De Belg die het spul leverde heeft ze wijsgemaakt dat het binnenkort legaal zou zijn. Zelf hebben ze dat nooit onderzocht’’

Maar ze hadden nooit kunnen bevroeden dat fipronil ook ín de eieren zou komen. Als ze gepakt zouden worden hadden ze hooguit een boete gekregen van maximaal 100.000 euro, luidt het verhaal in Barneveld. Dat geld zouden ze al klaar hebben liggen. Voor het geval dat. 

Zaltbommel e.o.