article
1.6517116
Di 11 okt: Series helemaal van deze tijd? 3D-brillen ook? Tijd voor een heroverweging. De Nieuwe Bioscoop - het huidige Cinecitta - introduceerde in 1916 al films in serievorm.
Een eeuw 'Cinecitta': Over 3D-brillen in 1925, het bioscoopconflict & keiharde porno
Di 11 okt: Series helemaal van deze tijd? 3D-brillen ook? Tijd voor een heroverweging. De Nieuwe Bioscoop - het huidige Cinecitta - introduceerde in 1916 al films in serievorm.
http://www.bd.nl/opinie/blogs/stadsgezicht/een-eeuw-cinecitta-over-3d-brillen-in-1925-het-bioscoopconflict-keiharde-porno-1.6517116
2016-10-11T15:06:00+0000
http://www.bd.nl/polopoly_fs/1.6517895.1476198485!image/image-6517895.jpg
Tilburg,Stadsgezicht Tilburg
Stadsgezicht
Home / Opinie / Blogs / Stadsgezicht / Een eeuw 'Cinecitta': Over 3D-brillen in 1925, het bioscoopconflict & keiharde porno

Een eeuw 'Cinecitta': Over 3D-brillen in 1925, het bioscoopconflict & keiharde porno

Foto's
5
Reacties
Reageer
    • Afbeelding
      Beschrijving
      De bios in 1980. Foto Regionaal Archief Tilburg
    • Afbeelding
      Beschrijving
      De Nieuwe Bioscoop liep als een trein, daarom werd in 1926 een balkon met honderd zitplaatsen gerealiseerd.
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Het erotische aanbod zoals Education Anglaise
    • Afbeelding
      Beschrijving
      In 1929 werden veel bioscopen, waaronder de Nieuw Bioscoop, gesloten door de overheid. Foto Regionaal Archief Tilburg
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Pieter Coehorst werd in 1947 hulpoperateur bij Cinema Royal en bleef tot 1984 actief in het bioscoopvak. Privécollectie Coehorst
    Di 11 okt: Series helemaal van deze tijd? 3D-brillen ook? Tijd voor een heroverweging. De Nieuwe Bioscoop - het huidige Cinecitta - introduceerde in 1916 al films in serievorm.
    Ik heb in ieder geval geen bioscoop kunnen vinden die al een eeuw in hetzelfde pand zit

    door Bas Vermeer

    ‘Stingaree’ heette de eerste serie die aan de Willem II-straat draaide. Twaalf episodes over de gelijknamige bandiet (die eigenlijk een rijke Engelsman is) uitgesmeerd over drie weken. Telkens eindigend met een cliffhanger.

    Maar ja, bingewatchen kon nog niet en weken achtereen een kaartje kopen? Dat was in die tijd niet voor iedereen weggelegd. Halverwege de jaren twintig verdween de seriefilm weer uit het aanbod.

    En dat was dan weer net op tijd voor de introductie van de ‘stereoscopische bril’. Op 28 februari 1925  - om precies te zijn -  verscheen een bril waarmee de bezoeker diepte in de film kon zien.

    ‘Het wonder der 20ste eeuw, de eerste stereoskopische film ter wereld’, stond in het persbericht over de Nederlandse primeur die Tilburg maar mooi binnen wist te slepen.

    Boekwerk
    De hierboven genoemde verhalen zijn maar een enkele van de pareltjes die Berry van Oudheusden over Cinecitta opdiepte. Zijn ontdekkingen worden donderdag in boekvorm gepresenteerd, Cinecitta viert dan haar eeuwfeest.

    In de jaren 2011 en 2012 - voor de verbouwing - struinde hij door het gebouw. Als een moderne archeoloog pluisde de Tilburger door de overvolle archiefkasten, sprak de mensen die in de bioscoop ‘leefden’ en struinde door de kelder (die nog altijd vanuit de toiletten te zien is).

    „Daar vond ik bijvoorbeeld vijftien letters van gewapend beton, ieder een meter hoog”, vertelt hij. „Na wat gepuzzel kreeg ik de krengen in de juiste volgorde. DE NIEUWE BIOSCOP, een O ontbrak. Ze zijn te zwaar voor de gevel en er zitten geen bevestigingspunten aan. Het is nog steeds een raadsel waar ze ooit voor zijn gebruikt.”

    Strenge filmkeuring
    De bioscoop kende vele namen - De Nieuwe Bioscoop, Cinema Royal, Camera, Ambassade en sinds 1983 Cinecitta - en evenzoveel vormen.

    Het begon allemaal heel katholiek, ‘zoals overal in het zuiden.’ In 1929 werd de Nieuwe Bioscoop gesloten omdat exploitanten en de overheid lijnrecht tegenover elkaar kwamen te staan vanwege de - in hun ogen - veel te strenge filmkeuring van de Rooms-Katholieke Filmcentrale. De bioscoop was even dicht, ‘op last van de overheid’.

    Porno
    Hoe anders was het circa 35 jaar later. Toen verschenen de eerste erotische films - de bioscoop heette inmiddels Ambassade - die steeds explicieter werden. Van Frans, Zweeds en Tiroler-uitspattingen naar keiharde porno.

    „Mensen veronderstellen dat Ambassade een seksbioscoop was, dat dacht ik ook”, zegt Van Oudheusden. „Maar het ging slechts om één van de drie zalen.” In die tijd werden er ‘s middags kinderfilms gedraaid, nadat de hulpoperateur de ‘vieze zakdoekjes’ had verwijderd.

    De oudste?
    Vanaf dat decennium - jaren ‘60 - richtte de bioscoop zich ook op arthousefilms. Van Oudheusden vermoedt dat de bioscoop daardoor nog bestaat. „Door de opkomst van video verdwenen mettertijd de meeste mainstream bioscopen. Door de specialisatie wist deze Tilburgse bioscoop het te redden.”

    Of Cinecitta écht de oudste bioscoop is van het land? Zo klinkt het in ieder geval ronkend in het persbericht... „Eén van de oudste”, zegt Van Oudheusen. Het is met een slag om de arm, het internet is niet alwetend. „Ik heb in ieder geval geen bioscoop kunnen vinden die al een eeuw in hetzelfde pand zit.”

    ‘Honderd jaar bioscoop’ verschijnt in een oplage van 1000.