article
1.6452499
TILBURG - Serge Baeken was stadstekenaar van Turnhout en verstripte de papierstaking in de Vlaamse stad. Zijn personages maken voor een keer een uitstapje naar Tilburg.
Janus en Joske bij de Tilburgse Textielstaking
TILBURG - Serge Baeken was stadstekenaar van Turnhout en verstripte de papierstaking in de Vlaamse stad. Zijn personages maken voor een keer een uitstapje naar Tilburg.
http://www.bd.nl/regio/tilburg-e-o/tilburg/janus-en-joske-bij-de-tilburgse-textielstaking-1.6452499
2016-09-28T05:32:00+0000
http://www.bd.nl/polopoly_fs/1.6452607.1475133734!image/image-6452607.JPG
Tilburg,Turnhout
Tilburg
Home / Regio / Tilburg e.o. / Tilburg / Janus en Joske bij de Tilburgse Textielstaking

Janus en Joske bij de Tilburgse Textielstaking

Foto's
2
Reacties
Reageer
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Serge Baeken (48) droeg de titel in 2009 en tekende voor zijn stad ‘Het verdriet van Turnhout’. De graphic novel is vorig jaar uitgebracht.
      Fotograaf
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Het verhaal over de Textielstaking inspireerde Baeken tot de illustratie bij dit artikel. Hoofdpersonen Janus, Nette en Joske uit zijn Het Verdriet van Turnhout maken eenmalig een uitstapje naar Tilburg.
      Fotograaf
    TILBURG - Serge Baeken was stadstekenaar van Turnhout en verstripte de papierstaking in de Vlaamse stad. Zijn personages maken voor een keer een uitstapje naar Tilburg.
    In België worden meer strips verkocht dan romans

    Even afvinken. 1) Stadsdichter? Yep, Tilburg heeft er een. 2) Stadsartiest? Ja, kennen we. 3) Een stadstekenaar? Nee, daar troeft Turnhout buurgemeente Tilburg af. De Vlaamse stad kent een traditie van stad-striptekenaars.

    Lucky Luke
    Serge Baeken (48) droeg de titel in 2009 en tekende voor zijn stad ‘Het verdriet van Turnhout’. De graphic novel is vorig jaar uitgebracht. Turnhout en strips, de band is hecht, want in die stad is ook elke twee jaar het Stripgids Festival. Serge Baeken weet waarom. „In Turnhout waren veel drukkerijen en uitgeverijen lieten hier hun strips drukken. Ook zijn er veel speelkaarten gedrukt. De strip zit bij de Turnhoutenaar in het bloed. En al is het stripverhaal vooral geliefd bij ouderen, met romantische herinneringen aan Lucky Luke, in België worden meer strips verkocht dan romans.”

    Als jong mannetje in Turnhout groeide hij op met strips. Boodschappen doen bij de supermarkt betekende een greep in het tijdschriftenrek. Voor alle vijf hun kinderen kochten zijn ouders dan een strip: Donald Duck, Kuifje, Robbedoes, Tina en Eppo. Zijn jongere broer Vital (die is nu nachtburgemeester van Antwerpen) tekende stripverhalen, maar Serge Baeken was niet tevreden over de schetsen en maakte nieuwe. Dat hij striptekenaar zou worden, was hem al vroeg duidelijk. Hij studeerde Plastische Kunsten in Turnhout en was in zijn stad oprichter van stripblad Embryo.

    Huurling
    Maar noem hem geen striptekenaar, zelf gebruikt hij de term grafisch huurling, want hij tekent voor wie maar wil. De Tijd, Het Laatste Nieuws, De Morgen en de VPRO zijn opdrachtgevers en voor NRC reisde hij door China als grafisch reporter. „Ik teken alles: muurschilderingen, cd-covers, soft tattoos met afwasbare stift en stickers. Mijn strips zijn grafische poëzie, de lezer ervaart mijn verhaal intuïtief. Van die pratende hoofdjes zie je niet vaak, tekst is ondergeschikt aan het beeld.”

    Zijn boek Sugar is uitgebracht in vijf landen. Als stadstekenaar van Turnhout kreeg hij veel vrijheid. „In Antwerpen moet een stadsdichter poëzie maken over actuele gebeurtenissen. Die druk voelde ik niet. Iedere tekenaar vult het op zijn eigen manier in. Sommigen tekenden in dienst van de burgers en werkten in opdracht van verenigingen.”

    Voor zijn graphic novel Het Verdriet van Turnhout verdiepte Baeken zich in de opkomst van het socialisme in zijn stad, zo rond 1900. Dat was het gevolg van het regime bij drukkerijen die arbeiders onderdrukten. De befaamde papierstaking in 1910 begon bij drukkerij La Turnhoutoise en verspreidde zich over de stad. Papierarbeiders streden voor betere omstandigheden. Meer dan 500 werknemers legden een half jaar lang het werk neer.

    Rotterdam
    „Een van mijn personages is Janus Duprez. Hij werkte in Rotterdam, verliest zijn vrouw en besluit terug te keren naar Turnhout om zijn verdriet te verwerken. Hij is getuige van de historische strijd van de vakbonden.” Robert Baeken, de vader van de stadstekenaar, schreef een roman over de staking. Zijn zoon maakte daarna de strip. Zijn boek telt 504 pagina’s, inclusief het verhaal van vader Robert.

    „Ik koos ervoor om een panoramische strip te maken. Landschappen en stadsbeelden lopen op de pagina’s door en de figuren bewegen daar door heen. Net als jullie Tilburg is Turnhout flink gesloopt. Aan de hand van oude postkaarten heb ik heb historische straatbeelden nagetekend.”

    Arbeidersstrijd
    Tilburg kent ook zijn verdriet. Zou Serge Baeken daar een strip over kunnen maken? „Natuurlijk, al ken ik Tilburg niet goed. Ik kwam er weleens voor de coffeeshops. Maar met de invoering van de wietpas ben ik maar gestopt. Voor een strip over de stad Tilburg ben ik het meest benieuwd naar de arbeidersstrijd. Hoe was de opkomst van de vakbonden in jullie stad?" 

    Tilburgkenner en publicist Ed Schilders kan Baeken bijpraten. Hij schudt het antwoord uit zijn mouw. De Tilburgse schrijver vertelt over de Textielstaking van 1935 en de roman Een stad ontwaakt van Tilburger Jan Horsten. Tijdens een protestmars duwde een textielarbeider een bakfiets vol bezemstelen. ‘Grote en kleine stelen’, riep hij, ‘grote stelen het meest!’ Dat raakt de kern van sociale onrust.

    Het verhaal over de Textielstaking inspireerde Baeken tot de illustratie bij dit artikel. Hoofdpersonen Janus, Nette en Joske uit zijn Het Verdriet van Turnhout maken eenmalig een uitstapje naar Tilburg.

    ”geen afbeelding