Volledig scherm
Een kruisspin. © AD

Dikke kruisspin zit plots overal

Wie er op let, ziet ze ineens overal: spinnen. Voor de een om van te gruwelen, voor de ander juist een feestje. ,,Kom maar binnen met die spinnen!”

Volledig scherm
Een kruisspin in zijn spinnenweb. © ANP

Zo’n dikke kruisspin die in één nacht tijd precies voor je voordeur een web heeft gesponnen, waar je ’s ochtends vroeg uitgerekend met je gezicht dwars doorheen loopt. Vervolgens probeer je verschrikt het achtpotige monster van je af te slaan. Het is weer de tijd van de kruisspin. Als een ware plaag lijkt ie weer overal in het land te zijn neergestreken. Zelfs een eenvoudig loopje naar de kliko wordt in sommige achtertuinen al snel een aaneenschakeling van acrobatische manoeuvres om die joekels maar te ontwijken.

Toch valt het allemaal reuze mee, stelt bioloog en spinnenexpert Jinze Noordijk van EIS Kenniscentrum Insecten gerust. ,,Het zijn er echt niet meer dan normaal. Iedereen denkt van wel, omdat de algemene kruisspin nu volwassen is. Die spin leeft langs je huismuren, in je tuin en is dus heel erg dicht bij de mens. En hij wordt groot. Daarom valt hij op.”

Het is dan ook niet zo gek dat de kruisspin steevast elk jaar bij de jaarlijkse spinnentelling – zoals komend weekend weer het geval is- het meest geteld wordt.

September

Hoewel september ook weleens de ‘spinnenmaand’ wordt genoemd, klopt dat feitelijk niet. ,,Het hele jaar door zitten er erg veel spinnen. Ook in de winter. Als je weet hoe je moet zoeken zie je ze. En zeker ook in het voorjaar zijn er heel erg veel. Maar dat zijn gewoon allemaal kleine spinnetjes en soorten die op de grond leven in plaats van grote beesten die in een wielweb hangen”, aldus Noordijk. De kruisspin is vroeg in het voorjaar geboren, heeft de hele zomer door gegeten en is nu groot. Vrouwtjesspinnen kunnen doorgroeien tot ze zo’n 17 millimeter groot zijn.

Oververhit

Quote

In elk huis leven het hele jaar door tientallen tot honderden spinnen

Jinze Noordijk, Bioloog EIS Kenniscentrum Insecten

Hoewel ze elk jaar groter lijken te worden en we daar het warme weer graag de schuld van geven, is daar in Nederland nooit echt goed onderzoek naar gedaan. ,,Dus eigenlijk weten we dat niet”, stelt de bioloog. ,,Het is ook moeilijk te meten. De ene spin kan kleiner worden als het warm wordt, zodat ie niet oververhit raakt. De ander wordt juist groter, omdat ie bijvoorbeeld normaal altijd in de schaduw zit. Elke spin is anders.”

Wie rilt van zo’n dikke spin boven het toilet, hoeft niet bang te zijn: pas als het buiten echt koud begint te worden komen sommige spinnensoorten naar binnen. ,,Dan moet het nog wel wat kouder dan nu worden”, weet Noordijk. ,,Bij de eerste koudeperiode of als het overdag niet meer opwarmt.”

Wie echt bang is voor spinnen kan maar beter niet verder lezen. In elk huis leven namelijk het hele jaar door tientallen tot honderden spinnen. ,,Elke spin heeft een periode dat een mannetje op zoek gaat naar een vrouwtje en uit zijn schuilplek komt. Die lopen dan ’s nachts een beetje rond en dat is ook een moment dat je veel spinnen binnen kunt zien.”

Stofzuiger

Stofzuiger al in de aanslag? Niet doen, roept de spinnenexpert. ,,Ik zou er lekker naar kijken, hoe boeiend het is. Dat is ook een van de redenen dat we een spinnentelling organiseren: veel mensen denken ‘brr, een spin’, maar in Nederland zijn geen enge of gevaarlijke spinnen. Je hoeft echt helemaal niet bang te zijn.”

Een spin is namelijk heel nuttig. ,,Op zich doet een spin niks met jou of je spullen. Terwijl er in huis heel wat andere beesten zitten die dat wel doen. Een stofluis vreet aan je eten, tapijtkevers eten langzaam je tapijt of jas weg, een mug verheugt zich op je bloed. Een spin houdt dat soort dingen in toom door die beestjes op te eten. ,,Ook zilvervisjes worden gegeten door spinnen. Ik heb liever een spin in huis, dan honderd zilvervisjes in mijn boekenkast. Kom dus maar binnen met die spinnen.”

Tellen maar!

In Nederland komen zo’n 650 spinnensoorten voor, waarvan enkele goed herkenbare huis- en tuinsoorten komend weekend geteld worden tijdens de jaarlijks spinnentelling. ,,Als de telling jaarlijks wordt gehouden, zien we mogelijk dat een aantal zuidelijke soorten door klimaatverandering ons land weet te bereiken, of dat spinnen die tot nu toe eigenlijk vooral in gebouwen leven op een gegeven moment buiten gaan leven”, legt bioloog en spinnenexpert Jinze Noordijk uit. ,,Heel spannend.”

Zo werkt de spinnentelling:
1. Ga op zoek naar spinnen in je huis en tuin.
2. Bepaal welke soort het is aan de hand van een speciaal gemaakte spinnenzoekkaart.
3. Geef je telling door, met de datum/tijd en het aantal exemplaren dat je hebt gezien.
4. De resultaten kun je naderhand hier bekijken.