Tramschutter Tanis behoudt advocaat, verschijnen voor rechter zou voor hem ‘traumatiserend’ zijn

videoIn de rechtbank Utrecht was vanmorgen de laatste inleidende zitting in het proces tegen de Utrechtse tramschutter Gökmen Tanis. Tijdens het begin van de zitting bleek dat hij niet aanwezig is bij zijn zaak. 

Gökmen Tanis (38) had vandaag eigenlijk aanwezig moeten zijn bij de laatste regiezitting in de zaak. Rechtbankpresident Ruud Veldhuisen meldde echter bij aanvang dat het niet gelukt is hem bij de zitting aanwezig te krijgen. Hij zou met zoveel geweld vanuit de gevangenis naar Utrecht vervoerd moeten worden, dat daar vanaf is gezien. Er zou een speciale eenheid nodig zijn geweest om hem richting de rechtbank te rijden. Ook de vorige zitting in juli leidde al tot gedoe. Het besluit van Veldhuisen viel niet bij iedereen in goede aarde. Vanuit de nabestaanden klonk hartgrondig gemopper en gevloek.

Tanis heeft toegegeven dat hij op 18 maart van dit jaar in en rond de tram op het 24 Oktoberplein vier mensen heeft doodgeschoten. Hij zegt niet te geloven in de democratie en de rechtsstaat, maar heeft desondanks wel meegewerkt aan een persoonlijkheidsonderzoek bij het Pieter Baan Centrum

De bevindingen hiervan zijn vandaag besproken, maar deze nieuwssite onthulde al over de conclusies: Tanis is zwakbegaafd, heeft een laag IQ en is verminderd toerekeningsvatbaar voor zijn daden. De rechtbank heeft geconcludeerd dat hij daarom -tegen zijn wil- juridische bijstand nodig heeft. 

Advocaat

Tanis krijgt tegen zijn wil een advocaat toegewezen omdat hij volgens de rechtbank zijn eigen belangen onvoldoende kan behartigen. Die advocaat, André Seebregts, liet vanmorgen weten dat hij Tanis eigenlijk helemaal niet wil verdedigen. Volgens hem zou Tanis prima in staat zijn eigen proces te voeren. Dat was ook de conclusie van de onderzoekers in het Pieter Baancentrum. ,,Ik denk dat ik niets verrassends zeg als levenslang boven deze zaak hangt", zei Seebregts. ,,Maar het PBC sluit ook tbs niet uit. En dat kan niet samen. Het PBC ziet ruimte voor behandeling". Al liet hij nog een beetje ruimte. ,,Als het moet dan zal ik m’n verantwoordelijkheden nemen en knopen doorhakken.”

Ook de officier van justitie vindt het niet nodig dat Tanis een advocaat krijgt toegewezen. Ze vroeg de rechtbank de beslissing te herroepen. 

Rechtbankvoorzitter Veldhuisen bleef echter bij zijn standpunt. Hij stelde dat de geestelijke vermogens van Tanis zo beperkt ontwikkeld zijn, dat hij niet in staat is zijn proces goed te voeren. Dat besluit nam hij mede op basis van het gedoe tijdens de zitting op 1 juli en het feit dat hij ook vandaag niet wilde verschijnen. ,,Een begin van een gesprek is met de verdachte niet mogelijk,” aldus Veldhuisen. Tanis houdt dan ook zijn advocaat. 

‘Traumatiserend’

Justitie verdenkt Tanis van moord met terroristisch oogmerk, poging tot moord met terroristisch oogmerk, bedreiging met een terroristisch misdrijf, en mishandeling van een bewaarder van de gevangenis in Lelystad. Het openbaar ministerie wil dat Tanis bij de volgende zitting wél verplicht aanwezig is. Advocaat Seebregts vindt dat niet nodig. Het visiteren van Tanis (inspectie van de anus op de aanwezigheid van drugs, medicijnen e.d.) zou volgens hem ‘te traumatiserend zijn’.

Advocaat Sébas Diekstra, die de vader van de doodgeschoten Roos Verschuur bijstaat, noemt het onbegrijpelijk dat Tanis niet tegen zijn wil naar de rechtbank is gebracht: ,,De vader is verbijsterd over het feit dat het bevel medebrengen niet verder wordt gehandhaafd. Hij krijgt het idee dat de verdachte de regie voert in het strafproces.’’

Verslaggever Yelle Tieleman was in de rechtbank een deed verslag via Twitter. Zijn tweets zijn hieronder terug te lezen. 

Volledig scherm
Gökmen Tanis werd tijdens de eerste procesdag tegen zijn in de rechtbank ingeleid. © ANP Graphics