Volledig scherm
Gerben (links), Willem, Jacomine en Ernst van der Schans. © Jan Zandee

In de serie over familiebedrijven: zuivelboerderij Den Eelder uit Well. ‘Plezier en passie, daar gaat het om’

Ernst van der Schans was maar wat blij toen zijn zoons Willem en Gerben besloten in zijn boerenbedrijf Den Eelder in Well te stappen. Zij leren van hem. Maar hij vooral ook veel van hen.

Het runnen van een boerenbedrijf is geen doorsnee baan. Een van negen tot vijf mentaliteit is niet gepast. Sterker nog, met een boerenbedrijf ben je zeven dagen per week in de weer, weet Ernst van der Schans (63) van Zuivelboerderij Den Eelder in Well. ,,Als je het niet met heel veel plezier doet, is het eerder een last dan een lust."

Het is precies de reden dat zijn vrouw Jacomine en hij hun kinderen (twee zoons, één dochter) nooit gepusht hebben het familiebedrijf over te nemen. Des te mooier vinden ze het dat hun zoons Willem (31) en Gerben (27) sinds een aantal jaar mee in het bedrijf aan de Molenachterdijk zitten. Niet omdat het moet, maar omdat ze net zoveel plezier uit het werk halen als hun ouders. Ernst: ,,Je wordt boer omdat je het een mooi vak vindt."

Sociale media

Waar hij bijna veertig jaar lang zelf de strategie van het bedrijf kon bepalen, moet hij tegenwoordig in overleg met zijn zoons. Het is een nieuwe manier van werken, die erg waardevol is. Volgens Ernst van der Schans kost het meer tijd, maar levert het ook meer op. ,,Alleen gaat snel en samen kom je verder." Als voorbeeld noemt hij de invloed van sociale media. Iets waarvan hij tot een paar jaar terug het fijne niet af wist. Pas toen zijn zoons hem wegwijs maakten in de wereld van Facebook, Instagram en al die andere kanalen zag hij in hoe groot het belang ervan kon zijn voor Den Eelder. ,,Mijn zoons hebben mij in een korte tijd al heel veel geleerd", zegt Ernst, die het familiebedrijf in 1981 weer van zijn ouders overnam.

Auto-ongeluk

Al was het in eerste instantie niet de bedoeling dat hij het familiebedrijf zou voortzetten. Ernst was de oudste zoon in een boerengezin met negen kinderen. Hij was negentien jaar en studeerde aan de Universiteit van Wageningen toen zijn vader in 1975 bij een auto-ongeluk om het leven kwam. ,,Er moest acuut gehandeld worden, dus hebben mijn vrouw en ik het tijdelijk overgenomen."

Na enig familieberaad werd in 1981 besloten dat Van der Schans en zijn vrouw de melkveehouderij van zijn ouders definitief zouden voortzetten. ,,Ik heb het nooit als een opoffering gevoeld. Het was eerder een vorm van vanzelfsprekendheid. Het was een heel andere tijd dan nu. Toen werd er niet zo lang over dingen nagedacht.”


Door de jaren heen heeft het familiebedrijf een enorme metamorfose ondergaan. Van melkveehouderij tot zuivelveehouderij. De familie Van der Schans concentreerde zich in eerste instantie voornamelijk op het produceren van melk voor Melkunie. Tot het melkquotum in de jaren 80 werd ingevoerd. Het quotum gold niet voor het maken van karnemelk en yoghurt. Zo kon het dat in de jaren 90 de melkveehouderij langzaam veranderde in een zuivelboerderij, waar karnemelk, yoghurt, vla, melk en roomboter werden gemaakt.

Omdat het bedrijf niet aan een doorgaande weg zat en Well niet direct tegen een grote stad aanschuurt, besloot Van der Schans zelf met een busje langs de supermarkten in de Bommelerwaard te gaan om zijn producten aan te bieden. ,,Voordat ik thuis was van mijn ronde, hadden de eerste supermarkten al gebeld of ik meer producten kon komen brengen", herinnert hij zich. Inmiddels levert Den Eelder een paar honderdduizend pakken zuivel per week aan supermarkten. Van Albert Heijn tot Coop. En van Jumbo tot Spar. In bijna alle grote supermarkten prijkt het logo van Den Eelder in de schappen.

Amerika

De enorme groei van het bedrijf door de jaren heen komt mede doordat Van der Schans altijd op een andere manier heeft durven denken. Nog voordat hij het bedrijf van zijn ouders overnam woonde hij als tiener een paar maanden in Amerika en Canada. Daar leerde hij hoe belangrijk het is om je blikveld niet te klein te houden en goeie mensen om je heen te verzamelen.Van die opgedane kennis maakt hij ook gebruik nu hij bezig is om het bedrijf aan zijn zoons over te dragen. Externe adviseurs helpen de familie om alles goed te laten verlopen. Niet omdat ze er onderling niet uitkomen, maar omdat Ernst van der Schans naar eigen zeggen heeft geleerd dat je niet alles zelf moet willen doen.

Wanneer zijn vrouw en hij hun handen er definitief vanaf trekken, durft hij nog niet te zeggen. Zijn zoons hebben hem dan veel over sociale media en dergelijke mogen leren, ook hij kan zijn opvolgers nog van alles bijbrengen. ,,Ik hoop nog zeker aan aantal jaar mee te kunnen. Al wil ik ze vooral niet voor de voeten gaan lopen."

Moeilijk vindt hij het in ieder geval niet om straks het stokje aan zijn zoons over te dragen. Niet in de laatste plaats omdat hij vertrouwen heeft in zijn opvolgers. ,,Op een gegeven moment is de tijd rijp. En ik zie dat ze het met plezier en passie doen. Dat vind ik het belangrijkste."

DEN EELDER

Zuivelboerderij Den Eelder is een bedrijf dat wordt gerund door de familie Van der Schans. De naam van het bedrijf is afgeleid van de oude naam van de grond waar de boerderij op staat: ezelaarsgrond.

De bodem is vanwege de zware klei nauwelijks geschikt om producten op te telen.

Het enige dat er groeit is gras. Voor de familie is gras het perfecte voer voor de koeien. Het levert naar eigen zeggen de lekkerste en meest duurzame melk op.

Tot de invoering van het melkquotum was Den Eelder een melkveehouderij. In 1990 bouwde de familie een kleine zuivelbereidingsruimte op de boerderij.

Tegenwoordig vormt melk maar een klein onderdeel van de totale productie van karnemelk, yoghurt, vla en roomboter.