Volledig scherm
Eerste artikel over Q-koorts, in het Brabants Dagblad van 22 juni 2007. © BD

Al tien jaar aandacht voor Q-koorts, maar niet bij iedereen

HERPEN - Precies tien jaar geleden stond in het Brabants Dagblad het allereerste bericht over een epidemie, later bleek dat om Q-koorts te gaan. Vanaf dat moment hield het BD de vinger aan de pols over deze kwestie.

Het begon met mysterieuze griepverschijnselen bij bijna honderd mensen in Herpen in juni 2007. Vanaf dat moment zijn tussen de 50.000 en 100.000 Nederlanders besmet geraakt met de infectieziekte. Officieel staat het dodental van Q-koorts op 74.

Er is veel commentaar geweest de afgelopen jaren over de rol van het kabinet en dat er niet snel genoeg ingegrepen zou zijn door artsen. Volgens de Ombudsman is het vertrouwen van slachtoffers ernstig geschonden door de manier waarop de overheid de Q-koortsuitbraak aanpakte. Van meet af aan was er volgens hem te weinig oog voor de mensen die ziek werden en ook nu nog kijkt de overheid onvoldoende naar wat burgers nodig hebben om verder te kunnen.

De spreekwoordelijk Q-koortsbom ontplofte pas eind 2009. ,,Ze beseffen nu ook in Den Haag dat ze een probleem hebben dat groter is dan de Mexicaanse griep", stelde de besmette Udenaar Ron van den Dikkenberg toen in een interview met deze krant. ,,We hebben er negen maanden voor gevochten en nu is het eindelijk zover dat we serieus genomen worden. Al gaat de aandacht over het algemeen uit naar de 'daders', niet naar de slachtoffers. Typisch Nederlands."

Ook in de maanden daarna bleven er nieuwe ziektegevallen opduiken. Maar er werd vooral gesproken over de oorzaak en de geitenhouderijen die besmet werden verklaard en cijfers van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) bleken niet compleet te zijn. In het eerste kwartaal van 2010 meldde het instituut drie doden, maar bij een rondvraag van het Jeroen Bosch Ziekenhuis werden minstens veertien doden geteld.

Vertrouwen kwijt
Pas in april 2012 doet de Nationale Ombudsman een boekje open. Hij noemt de reacties van minister Edith Schippers een 'kapotte grammofoonplaat'. ,,Ik hoor steeds hetzelfde verhaal. Ze wilde eerst de gevallen bestuderen en vervolgens komt er dan toch weer een brief waarin ze verwijst naar bestaande algemene regelingen als ww, wao, bijstand of ziektekostenverzekering." Hij benadrukt dat veel patiënten hun vertrouwen in de overheid kwijtraken en vindt dat de minister naar de individuele gevallen moet gaan kijken.

Zo groeit ook langzaam het gevoel dat het leed van slachtoffers simpelweg niet erkend wordt. In de loop van 2014 hebben zich daarom 320 patiënten gemeld bij Q-koortsclaim in Nijmegen, met als doel de overheid - en betrokken melkgeitenhouders - aansprakelijk te stellen. Zowel voor materiële als immateriële schade. Maar de overheid is op dat moment nog altijd van mening dat de kosten die Q-koortsslachtoffers hebben gemaakt door de sociale en ziektekostenverzekering kunnen worden gedekt.

De slachtoffers zelf hebben nog altijd veel moeite met het uitblijven van excuses van de overheid. Premier Mark Rutte weigerde dat aanvankelijk nog toen hij op bezoek was bij het Brabants Dagblad, omdat hij vindt dat de overheid niet 'harteloos' is geweest voor de slachtoffers. Vice-premier Lodewijk Asscher was een week later wat milder. Hij zei wel sorry. Een paar dagen daarna was ook Rutte plots van gedachten veranderd. ,,We moeten sorry zeggen", zei de premier tijdens een verkiezingsdebat in Eindhoven.

Maar of het sorry van Rutte de Q-koorts tien jaar na de uitbraak eindelijk eens op de agenda heeft gezet, valt nog te betwijfelen. ,,Ik geloof er geen zak van. Daar ben ik heel somber over. Na dat excuus van Rutte hoor je helemaal niets meer. Terwijl er nú iets moet gebeuren, niet over drie jaar", reageerde voormalige huisarts Alfons Olde Loohuis uit Herpen onlangs.

Om de nabestaanden en slachtoffers van Q-koorts een gezicht en erkenning te geven, heeft het Brabants Dagblad een digitaal monument opgericht. Op bd.nl/qkoortsmonument zijn al hun namen, herinneringen, foto's en soms filmpjes terug te vinden. De zoektocht gaat verder. Bent u nabestaande van iemand die is overleden aan Q-koorts? Mail uw verhaal en gegevens naar qkoorts@persgroep.nl.
Volledig scherm
Eerste artikel over Q-koorts, in het Brabants Dagblad van 22 juni 2007. © BD
BD gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement