Volledig scherm
Duizenden Rohingya's namen vanochtend deel aan een gebedsdienst in het kamp Kutupalong in Cox’s Bazar in Bangladesh. © REUTERS

Er komt geen eind aan de Rohingya-tragedie

In augustus 2017 sloegen ruim 700.000 Rohingya op de vlucht uit Myanmar, het voormalige Birma. Inmiddels zit het leeuwendeel al twee jaar in kampen in Cox’s Bazar in buurland Bangladesh. 

In verschillende kampen hebben zo'n 200.000 Rohingya vanochtend hun zogenoemde ‘Dag van de Genocide’ herdacht. Kinderen, gesluierde vrouwen en mannen kwamen samen in Cox Bazar om stil te staan bij de verschrikkingen van twee jaar gelden. ,,Ik vraag rechtvaardigheid voor de moord op mijn beide zoons. En daarvoor blijf ik strijden tot mijn laatste ademtocht", zegt de 50-jarige Tayaba Khaton tegen het Franse persbureau AFP. 

Volledig scherm
Lotte Ruppert © Rode Kruis

Hulp voor deze moslimminderheid uit Myanmar blijft van levensbelang, maar het is steeds lastiger om donaties te krijgen voor dit soort langslepende rampen, aldus Rode Kruismedewerkster Lotte Ruppert (28). Ze werkt in een van de grote opvangkampen in Bangladesh.

,,Het regenseizoen is net voorbij”, zegt Ruppert aan de telefoon. ,,Dat was een heftige periode want er viel meer regen dan normaal. Als er zulk natuurgeweld is, merk je dat de huisvesting, die hutjes van bamboe en zeil, daar nauwelijks tegen bestand zijn. Dat komt wel binnen. Het is een heuvelachtig gebied en het zijn heel krappe hutjes. Alles staat tegen elkaar. Bij regenval overstromen de huizen onderaan de heuvel.”
De stemming in het kamp verandert, merkt Ruppert. In het begin was het noodhulp waarbij de mensen ook niet goed wisten hoe het verder zou gaan. ,,Er was veel onzekerheid. Nu zijn we twee jaar verder en je merkt dat de behoefte groeit aan een permanent leven. Met betere omstandigheden. Mensen vragen ons om permanente investeringen, betere infrastructuur, betere voorzieningen, sanitair. Van alles wat je nodig hebt. Ze zijn ontzettend bezig met hun toekomst. Daarbij zijn ze ontzettend dankbaar voor de hulp.”

Het zijn mensen die in Myanmar ook al weinig hadden, aldus Ruppert. Er zijn veel hulporganisaties actief waar ze afhankelijk van zijn. ,,De mensen kunnen het kamp niet verlaten. Ze kunnen in Bangladesh geen kant op en teruggaan is niet aan de orde. Dat kan alleen als er een garantie van veiligheid is en dat ze erkend worden. Tot nu toe is dat niet zo. Daarvoor is een politieke oplossing nodig.”

Volledig scherm
De vlucht van de Rohingya's in 2017. © AFP

Sporters

Om de Rohingya niet te vergeten start het Rode Kruis in september een nieuwe vorm van actie om geld op te halen voor de hulp. Nederlandse sporters worden gevraagd om zichzelf uit te dagen voor vluchtelingen om zo te zorgen voor betere leefomstandigheden en de broodnodige hulp voor vluchtelingen. Zo zal Suzanne Brummel, voormalig Nederlands kampioen open water zwemmen, 300 kilometer gaan hardlopen voor de actie Verder voor Vluchtelingen. Dit is bijna dezelfde afstand die mensen vanaf Myanmar naar de kampen in Bangladesh hebben moeten lopen. 

Ruppert benadrukt dat alle hulp welkom blijft. ,,Ik heb hiervoor in Oost-Afrika gewerkt en eerder vluchtelingenkampen gezien maar voor mij was dit schokkend om te zien in wat voor gebied dit megakamp is verrezen. Het was een onbewoond en eigenlijk onbewoonbaar gebied in een van oudsher hele arme regio. Binnen een korte periode zijn daar heel veel mensen gekomen, met hulp van de overheid in Bangladesh en de hulporganisaties. Het oogt allemaal wat chaotisch, alles op elkaar, kriskras. Mensen hebben zelf uit wanhoop op allerlei plekken hun leven proberen op te bouwen. De infrastructuur is heel gebrekkig. Daarbij is het een cultuur waar vrouwen en meisjes veel binnen zijn en de mannen gaan aan het werk. Dan wordt het nog schrijnender als je op tien of twintig vierkante meter woont met een gezin. Ik heb gezinnen gezien van tien mensen en vaak met hele jonge kinderen.”

Een woordvoerder van de Rohingya laat weten dat terugkeer mogelijk is op drie voorwaarden: garanties voor hun veiligheid, de Myanmarse nationaliteit en terugkeer naar de dorpen waar men woonde. Bangladesh en Myanmar hebben een verdrag gesloten voor terugkeer maar gezien de onveilige situatie in Rakhine, waar veel Rohingya woonden, is bijna niemand teruggekeerd. 

Volledig scherm
Het kamp Balukhali in Cox's Bazar in Bangladesh. © EPA

Twee jaar tragedie

De spanningen in Myanmar rond de Rohingya, een islamitische minderheid in de staat Rakhine, explodeerde in augustus 2017. Nadat moslimextremisten politieposten in Myanmar hadden aangevallen, waarbij twaalf doden vielen, sloegen het leger en de politie keihard terug. Rohingya-dorpen werden systematisch aangevallen en gebombardeerd met mortieren. 

Volgens de autoriteiten van Myanmar werden 400 ‘terroristen’ gedood maar volgens de VN vielen in de eerste twee weken minstens duizend doden, vooral burgers. 740.000 mensen sloegen op de vlucht naar het straatarme buurland Bangladesh. 

Er zijn bij het verjagen van de Rohingya op grote schaal schendingen van mensenrechten gemeld. Volgens de VN is er sprake geweest van ‘genocide’ en ‘georganiseerde terreur en hongersnood’. Rohingya-dorpen zijn inmiddels met bulldozers compleet weggevaagd, zo blijkt uit satellietfoto’s. Terugkeer lijkt voorlopig onmogelijk. De generaals uit Myanmar die de jacht op Rohingya organiseerden ontlopen verantwoordelijkheid en zitten nog steeds op hun posten, aldus Amnesty International. Rohingya’s kunnen slechts terugkeren als hun veiligheid wordt gegarandeerd. Volgens Amnesty moet de situatie in Myanmar worden doorverwezen naar het Internationale Strafhof in Den Haag.

  1. Opslagplaats stierenzaad geëxplodeerd: ‘Opruimen door brandweer smerigste klus ooit’

    Opslag­plaats stieren­zaad geëxplo­deerd: ‘Opruimen door brandweer smerigste klus ooit’

    Bij een uitslaande brand op een boerderij in de Australische plaats Gippsland zijn gisteren zeker honderd cilinders met bevroren stierenzaad verloren gegaan. Volgens de brandweer sloegen door de intense hitte de deksels van de vaten waarin het sperma in vloeibare stikstof werd bewaard. Vervolgens werden de buizen plus ontdooiende inhoud als raketten afgevuurd, waarna ze in de lucht explodeerden en de kostbare inhoud vrijkwam.