Volledig scherm
Europa is op dit moment al sterk in uiteenlopende sectoren, waaronder ruimtevaart. Toch lopen we wat betreft investeringen sterk achter op andere delen van de wereld. © EPA

Europa loopt achter als het gaat om innovatie

Europa wil op korte termijn zijn innovatiebeleid opschalen en daarmee onder meer zijn gigantische investeringsachterstand op andere ontwikkelde landen inlopen. Eén van de speerpunten wordt een aparte Innovatieraad. Die dient als contactpunt voor veelbelovende, baanbrekende nieuwe technologieën en verleent steun als het gaat om risicovolle innovaties.

De Europese Commissie presenteert haar plannen voor onder meer de Innovatieraad tijdens een informele dinerbijeenkomst van Europese staats- en regeringsleiders morgenavond in Sofia. Echt vleugels krijgt het beleid pas na 2020. Dan krijgt de volgende Commissie, als de eerder deze maand gepresenteerde meerjarenbegroting wordt goedgekeurd, de beschikking over een bedrag van 100 miljard (over de periode 2021/2027) om innovatie in Europa een flinke duw in de rug te geven.

Volgens Brussel is Europa nu al sterk in uiteenlopende sectoren als ruimtevaart, farmaceutica, elektronica, hernieuwbare energie, biogebaseerde industrie en geavanceerde werktuigbouw. Tegelijkertijd besteden EU-bedrijven veel minder geld aan innovatie dan de concurrentie in andere werelddelen. In Europa gaat het om 1,3 procent van het bbp; in China is dat 1,6 procent, in de VS 2, in Japan 2,6 en in Zuid-Korea 3,2. 

Durfkapitaal is ook al onvoldoende beschikbaar: 6,5 miljard in de EU (2016) tegenover 39,4 miljard in de VS. En ook de overheidsinvestering in onderzoek en ontwikkeling blijven steevast ver achter bij de 3 procent die Europa zich al jaren ten doel stelt.

Innovatiemissies

De Innovatieraad is niet het enige nieuwe instrument waarmee Brussel de strijd met andere continenten wil aangaan. Er komen ook aparte onderzoeks- en innovatiemissies die zich richten op concrete projecten als kankerbestrijding, schoon vervoer of plasticvrije oceanen.

Tenslotte moeten ook Europese regels zodanig worden aangepast dat ze innovatie niet in de weg staan. Eurocommissaris Moedas (onderzoek) vertelde vanmorgen over een Nederlandse onderzoekster met een energieproject in de landbouw, die tijdenlang vruchteloos heen en weer pendelde tussen energie- en landbouwverantwoordelijken omdat haar project bij allebei net buiten de formele regels viel. Volgens Moedas mogen dat soort situaties zich niet meer voordoen.

Volgens vice-Commissievoorzitter Katainen heeft Europa ‘onderzoek van wereldklasse’ en een solide industriële basis. ,,Maar we moeten harder werken – veel harder – om die uitmuntendheid in succes om te zetten.” Volgens Katainen gaat het dan vooral om nieuwe ‘megatrends’ zoals kunstmatige intelligentie (robots) en de kringloopeconomie.