Voor de liefste moeder

VERHALENLieve, trotse en ontroerende lofzangen. Brabants Dagblad ontving tientallen inzendingen met een ode aan moeders. Hieronder deel 1...

Volledig scherm
De moeder van Ellen van Hemert-Van der Heijden. © BD/Ellen van Hemert-Van der Heijden

Lieve mam,

Mensen zeggen, dat ik op jou lijk. Mensen uit Vlijmen, die jou van heel vroeger kennen, maar die ik nog nooit gezien heb. Hé Lamoentje, gij bent er zeker een van Riek Lamoen. Mensen die ons samen zien. Ge kunt wel zien dat 't moeder en dochter is.

Vorige week zei de zuster in het ziekenhuis het nog. Als kind dacht ik dan: da’s stom. Later dacht ik: nou het zal wel. Op een gegeven moment dacht ik: ja leuk hè. En nu hoop ik dat ik op je lijk. En niet perse aan de buitenkant. Maar ook dat ik van je binnenkant een heleboel heb.

Niet alles natuurlijk, want ik ben gelukkig niet zo eigenwijs als jij. Maar ik heb door de jaren heen, en zeker ook de laatste dagen gezien wat jij voor anderen betekent. Altijd zo attent met je kaartjes, met een koekje voor alle hondjes, met vlaggetjes voor alle pasgeboren kiendjes, je hele leven gezorgd en bezorgd voor iedereen.
Lieve mam, als mensen zeggen dat ik op je lijk, dan zal ik gloeien van trots, dat jij mijn mama was.

Ellen van Hemert-Van der Heijden, Drunen

Wijn

Wat was ik trots toen ik mijn eerste echte eigen appartement had. Papa en mama kwamen meteen op de koffie en na de koffie volgde de borrel. Speciaal voor mijn moeder had ik rode wijn in huis gehaald. Ik vond het super gaaf om mijn moeder een glas (míjn glas) vol te schenken met de door míj gekochte wijn, terwijl ze zaten op de door míj gekochte bank. De avond was een succes en mijn moeder liet (zoals altijd) weten hoe trots ze op me was en hoe blij ze voor me was.

Enkele weken later kwamen mijn ouders eten. Ik had me flink uitgesloofd in de keuken: ik wist inmiddels goed mijn weg in de supermarkt en achter het fornuis. Breed glimlachend aten mij ouders de iets te droge zalm en de papperige aardappels. En vol trots schonk ik mijn moeder weer rode wijn. Dezelfde rode wijn. Die al vier weken bij mij op het aanrecht stond. Ik wist niet beter als dat er geen houdbaarheidsdatum op wijn zat. En die flessen stonden bij ons thuis ook gewoon geopend op het aanrecht. Toch? Mijn moeder gaf geen krimp en dronk haar hele glas leeg. Ze prees de moeite die ik voor hen gedaan had. Ze had een heerlijke avond gehad, zei ze. Pas enkele maanden later leerde ik dat die fles toch al zeker drie weken niet meer lekker was. Mijn moeder heeft er nooit met een woord over gerept.

Mijn moeder was een fantastisch mens. Ze liet iedereen in zijn waarde. Iedereen voelde zich geliefd in haar bijzijn. Dat was mijn moeder. Ze overleed op 10 februari 2006 op 51-jarige leeftijd.

Eva Barendse-Doomernik, Den Bosch

Standbeeld voor mijn moeder

Mijn zoon werd geboren met een zuurstof tekort en al snel werd een beperking vastgesteld. Toen hij bijna 2,5 jaar oud was werd hij psychologisch getest en de uitslag was behoorlijk heftig. Hij zou nooit gaan praten, functioneerde op een leeftijdtijd van 9 maanden en het was maar de vraag of we contact met hem zouden kunnen krijgen.

Daar zit je dan... In die tijd lag ik een aantal weken in het ziekenhuis en mijn zoon logeerde bij mijn ouders. En het was mijn moeder die keer op keer zei dat ze die psycholoog niet geloofde. Ze wees me steeds op dingen die hij wel kon en waar hij in vooruit ging. Met haar ervaring van vier kinderen opvoeden zag ze van alles in haar eerste kleinkind. Door haar gingen mijn man en ik hier ook in geloven en kregen we een enorme motivatie om er uit te halen wat er in zat.

Nu is het een man van 36 die verbaal enorm sterk is (zijn eerste woordje was oma), getrouwd is, een leuke baan heeft en gelukkig is ondanks zijn beperkingen. De klik met zijn oma is groot. Mede door haar heeft hij bereikt wat hij nu is. Mijn moeder verdient hier een standbeeld voor!

Martha Louwinger

Lieve Mam,

Volledig scherm
Daphne Bouwman. © BD/Daphne Bouwman

De kleine dingen in het leven die ons gelukkig maken. Wandelen in het bos, op het terras met een lekker stukje taart. Samen met jouw kleinkind en mijn nichtje, spelen in de speeltuin of een lekker stukje autorijden.

Toch zijn het de grote (en eigenlijk toch ook weer kleine) gebaren die jij hebt gedaan om mijn leven op de rit te houden. Moeilijke periodes in mijn leven die jij een klein stukje gemakkelijker wist te maken. Gewoon door er te zijn. Soms door niks te zeggen, soms door al jouw woorden die mij raakten. 

Ook nu nog raken jouw woorden mij. Ook al vertel je dat ik niet altijd wil luisteren of je advies in de wind sla. Diep van binnen weet je dat ik toch luister. En dat doe ik ook. Deze kleine dingen maken van een gewone moeder, die af en toe iets voor je doet, een geweldige moeder.

Een die veel meer doet. Soms dan doe je niks en zelfs dat is genoeg. Het simpelweg samen zijn, dat vind ik al prettig. Al zijn wij wel heel goed in winkelen en kletsen moet ik zeggen. Als daar een wedstrijd voor was, werden wij wereldkampioen.

Mam, bij deze, jij bent die moeder die iedereen wil, en de meest speciale voor mij in deze kleine wereld.

Dikke kus, Daphne Bouwman

Naaimachine

Quote

Als ik ergens een hekel aan heb, dan is het naaien

Marian Brands-Hartjes

Mijn moeder is 14 jaar geleden overleden, ze is 90 jaar geworden. Als ik aan mijn moeder denk dan zie ik een naaimachine. We waren met vier kinderen thuis, ik was de jongste. Al onze kleding naaide ze zelf, broeken, jurkjes, plooirokjes. We zagen er altijd perfect uit. Met Pasen werden we sowieso allemaal in het nieuw gestoken en of het nu vroor of niet, we moesten onze korte rokjes en zomerjurkjes aan naar de kerk.

Als ik uit school kwam dan stond de naaimachine steevast op tafel en dan moest ik meestal wel iets passen, met de spelden er nog in was dat meestal geen feest.

Op dinsdag ging mijn moeder vaak naar de markt, dan stond ze vroeg op omdat er ‘s middags warm gegeten moest worden had ze maar weinig tijd. Meestal kocht ze losse lapjes en thuis was het een passen en meten om datgene eruit te halen wat erin zat. Dat lukte bijna altijd! Zo knap. Ze was daarbij wel even vergeten dat als ze voor mij en mijn zus dezelfde rokjes maakte, ik degene was die jarenlang in precies hetzelfde rokje liep! Ik moest het namelijk afdragen.

In de jaren 60, mijn pubertijd, kreeg ik een probleem met mijn moeder. Ik wilde zo graag een gekochte jas, een zwarte met steekzakken! Wij noemden dat destijds een Adamo-jas. Ze kon hem toch zo namaken, zei ze verontwaardigd, maar ik was onvermurwbaar. Blij was mijn moeder daar niet echt mee.

En ik? Ik heb een aantal jaren geleden mijn naaimachine die ik met mijn trouwen kreeg verkocht. Bijna nooit gebruikt. Als ik namelijk ergens een hekel aan heb dan is het aan naaien!

Marian Brands-Hartjes

Zwemmend en snorkelend onderweg naar de 90

Mijn moeder heeft altijd boordevol energie gezeten. Maar sinds onze vader in 2014 is overleden lijkt ze aan een tweede jeugd te zijn begonnen. Bijna elke dag wordt er stevig gewandeld. Ook reisde ze met mij al naar Amerika, Rome en binnenkort naar Venetië.

Volledig scherm
Hulde aan de 82-jarige, snorkelende Marthe Willink-Ottenheym. © BD/Ellen Willink

Daarnaast wordt er veel gezwommen. Dat deed ze al met mijn vader, en nu dus met mij, mijn zus Karin en kleindochters. In het Engelermeer als het een beetje lekker weer is, anders in het binnenzwembad in Vlijmen.

Afgelopen oktober ging ze naar Leros, een Grieks eiland, waar ik zelf nog nooit van gehoord had. Mijn broer werkte daar, voor ons een mooie kans om een stukje nazomer mee te pakken. En uiteraard wilde mijn moeder ook daar zwemmen. Dat moest vóór het ontbijt, eerst zwemmen en dan pas eten, het ontbijt moest verdiend worden! Dat ging vroeger op vakantie, toen we nog klein waren, al zo en dat gaat dus nog steeds op die manier.

Toen ze zag hoe helder en ongerept het water op Leros was wilde ze meer. Snorkelen! De kleinzoons, die ook mee waren, hadden haar enthousiast gemaakt. Prachtig vond ze het en wat genoot ze ervan. Het was ook een prachtig gezicht, een vrouw van boven de tachtig, met een zwembrilletje, die geen genoeg kon krijgen van onderwaterse vergezichten. Haar kleinzoons kregen hun snorkelbrillen niet meer terug! Het strand was verlaten en de baai en de zee leken van ons. Het plaatje was daarmee compleet.

Dus daarom hulde voor deze snorkelende (groot)moeder, die ondanks haar 82 jaar nog wel een keer op avontuur wil.

Ellen Willink, Den Bosch

De slappe lach

Het is een woensdagmiddag als ik met mijn broer en zus in de Tilburgse Westermarkt loop, op weg naar station West. We zijn bij opa en oma geweest en gaan met de trein weer naar huis. Terwijl wij lopen te ginnegappen vraagt ons mam geërgerd of dat nu eindelijk eens afgelopen is ('Jullie zijn al de hele dag aan het klieren. Hou nou toch eens op!'), loopt er voor ons een zeer deftige kerel. Pantalon, zijden overhemd, glad achterovergekamd haar, helemaal compleet voor een chique zakenman in de jaren negentig.

Ons mam is nog niet uitgepraat, of diezelfde kerel glijdt uit over een hoop die een passerende hond even daarvoor heeft achtergelaten. Hij houdt zich nog net overeind, kijkt schichtig om zich heen of niemand hem gezien heeft en loopt dan vlug door. Uiteraard is onze poging om netjes niet te lachen kansloos, dus een gezamenlijke lachstuip is het onvermijdelijke gevolg. Ons mam is nu vast even niet heel blij met ons.

Maar wacht even... 'Waar is ons mam gebleven?', vraag ik stikkend van de lach aan mijn zus. Verbaasd kijken we om ons heen, maar we zien haar niet. Dan maar even in de winkels kijken. Uiteindelijk vinden we haar in de boekenwinkel waar ze in een hoekje staat te stikken van het lachen.

Dit zijn van die herinneringen die ik altijd zal koesteren. Die momenten waarop ze zo heerlijk en vol overgave de slappe lach heeft.

Anneke Oosterink, Den Bosch

Je hebt je best gedaan

Quote

Sorry mam, dat ik niet meer aandacht aan je geschonken heb

José van Meel-Van de Sanden

Toen mijn ouders trouwden, was mijn vader weduwnaar met een zoontje van 6 jaar en mijn moeder ongehuwd moeder van een zoontje van 5 jaar. Hoe zij zwanger was geraakt was een groot geheim dat zij met zich meedroeg tot in het graf. Met mijn vader kreeg zij drie kinderen, meisjes, waarvan ik de oudste ben.

Door wat haar in het verleden was overkomen, was zij niet in staat om haar kinderen de aandacht en liefde te geven die zij nodig hadden en verschool zij zich met haar verdriet in een deels geveinsd ziek zijn. In die tijd verbleef mijn moeder lange tijd in een sanatorium, herstellingsoord, ziekenhuis of in een pension in de Veluwe. Mijn zusjes en ik werden opgevoed door tantes, soms een gezinsverzorgster of een buurvrouw. Lange tijd zaten we in een kindertehuis. Toen ik een jaar of 14 was, kwam mijn moeder thuis. Wel ziek, want overdag lag ze op een bed in de huiskamer. 

De jaren gingen voorbij en het leek of mijn moeder zich meer in ons ging interesseren. Ik trouwde en ze was erbij. Ik kreeg twee kinderen en ze was werkelijk een geweldige oma. Ook naar mij toe was ze erg geïnteresseerd. Ze heeft zelfs excuses gemaakt voor het feit dat ze ons niet heeft kunnen opvoeden en dat ze daar zo’n spijt van had. Maar, zoals ze zei: 'Het kón niet anders!' Toch bleef ik erg afstandelijk, al werd het contact wel beter tussen ons.


Er volgde een periode dat het zó goed met haar ging, dat ze met mijn vader op vakantie kon gaan. Natuurlijk wel aangepast; vakanties voor chronisch zieken. Als ze terug kwamen liet ze vol trots haar album met foto’s zien. Zo ook van de album van Kroatië. Dubrovnik vond ze een prachtige stad. Ze kwam niet uitverteld! Ik reageerde wel, maar niet overdreven enthousiast. Tot opeens een half jaar geleden. Toen was ik met mijn man in Dubrovnik en opeens kwamen de woorden van mijn moeder terug! Mijn moeder was hier ook! En ze had gelijk!

Met terugwerkende kracht zeg ik nu op mijn beurt: 'Sorry mam, dat ik niet meer aandacht aan je geschonken heb. Jij hebt je best gedaan om je weer als een goede moeder te gedragen en ik bleef er een beetje koeltjes onder. Ik had er toen geen begrip voor.'

Nu is ze al 18 jaar dood en vooral bij bijzondere gebeurtenissen mis ik haar heel erg. Lieve mam, je grote geheim zal ik nooit te weten komen. Maar wat jammer, dat ik je toen niet begreep. Als ik dat wel had gedaan, hadden we er misschien over kunnen praten en had ik je kunnen helpen om het te verwerken. Ik hoop dat je ergens daarboven dit stukje leest en dat je oudste dochter spijt heeft, dat zoveel jaren in onbegrip zijn voorbij gegaan.

José van Meel-Van de Sanden

Een speciaal koffielepeltje

Toen ik lang geleden zeventien was en vanuit Limburg naar Vught verhuisde omdat ik daar in opleiding ging, vond mijn moeder dat heel moeilijk. We hadden een sterke band en ik was de oudste en had in haar hart een speciale plaats. Bij de koffie ‘s morgens werd er door ons altijd heel gezellig gekeuveld, lachten we en hadden het fijn samen. Die momenten zouden we gaan missen.

Toen mijn vertrek kwam gaf ze me een speciaal theelepeltje mee. Mooi van vorm en met bloemen bewerkte steel. Daar had ze er maar twee van, ooit een gratis exemplaar bij de Blue Band boter denk ik. Dat was toen wel vaker in die tijd, dat soort gratis cadeaus. Ze zei me dat zij het andere lepeltje hield en als we dan ieder ver weg van elkaar koffie dronken we met het lepeltje onze koffie roerden, we altijd aan elkaar dachten en het dan toch leek of we samen waren.

Het lepeltje heb ik gekoesterd, en dat doe nu ik nog, vijfenveertig jaar later. Vier jaar geleden overleed mijn moeder en zo kwam ook haar lepeltje bij mij. Nog steeds roer ik koffie met dat lepeltje en leg háár lepeltje vaak op tafel met het idee dat mama even weg is, zo voelt ze na al die jaren nog heel tastbaar, alsof ze zo weer aanschuift bij de koffie.

Henriëtte Doensen

Mijn oma

Mijn oma was een zeer strenge oma. Wanneer ik stiekem een tweede snoepje uit de trommel wilde pakken, klapte ze zonder pardon het dekseltje dicht zodat ik er met mijn vingers tussen zat.

Maar een keer beloonde ze mijn creativiteit en maakte een uitzondering. Op 1 januari was het de gewoonte dat wij als kleinkinderen het volgende versje opdreunden: 'Het is nieuwjaar, ik heb mijn wensje klaar, het komt recht uit mijn hartje, lieve oma krijg ik een kwartje?' En dan kregen we allemaal een kwartje. Ik paste de laatste twee zinnen aan: 'Ik kan het niet langer dulden, lieve oma krijg ik een gulden?' In die tijd best een brutale daad. Maar oma vond het zo leuk bedacht dat ik toch echt een gulden kreeg!

Els van Hoorn

Zorgvoelspriet

Quote

Je bent onmisbaar in mijn leven

Bonny Hooghof

Mijn moeder heeft een zorgvoelspriet. En het hart op de tong. Met haar verpleegster- en onderwijsverleden met bijbehorende sensitiviteit weet zij tot de kern te komen. De soms pijnlijke kern van je gevoel, je diepste ik. Niet alleen bij mij maar ook bij mijn vader, familie en naasten. En wíj en zij weten haar te vinden. Voor een ongezouten mening, haar enthousiasme, een pan groentesoep of gewoon te horen dat ze van je houdt.

Veel respect heb ik voor haar. Nu ik zelf moeder ben vallen de puzzelstukjes in elkaar. Vroeger waren we vaak water en vuur; nu kunnen we heel veel delen. Niet alles, juist om elkaar te beschermen in de moeder-dochterrol.

Wat heeft zij veel meegemaakt in haar leven. In haar jeugd en later met haar gezondheid. En nog steeds is het niet makkelijk en soms confronterend, vooral voor haarzelf en mijn vader; haar liefde, steun en toeverlaat. Dat wordt steevast weggewuifd en vol goede zin vertrekt ze op haar fietsje naar haar vrijwilligerswerk, lief-en-leed commissie of om een lief kaartje op de bus te doen.
Dat is zo kenmerkend; haar spontane krabbels recht uit het mooie hart om ánderen een hart onder de riem te steken.

Liefste oma mum, jij bent onmisbaar in mijn leven en ik geniet ervan dat we altijd samen kunnen schateren, huilen, met onze snoet in de zon kunnen liggen ook zonder woorden en begrip. Ik kijk uit naar je volgende kaartje.

Je altijd meisje-klein, Bonny Hooghof