Volledig scherm
De betovergrootmoeder van Tobias van Herck en de grootmoeder van Piet van Herck vluchtte in 1914 met haar kinderen uit België. In Moergestel kwam ze als 'Mie den Bels' bekend te staan. © Tom Tacken/BD

Van Herck, dat is nog altijd 'den Bels' in Moergestel

MOERGESTEL - Het Brabants Dagblad brengt deze zomer een serie over bijnamen en het familieverhaal erachter. Vandaag: de familie Van Herck met 'den Bels' achter de voornaam. 

Tobias van Herck is een tien jaar oude Moergestelnaar. Als hij met zijn zestig jaar oudere opa Piet door het dorp wandelt, kan het gebeuren dat een oude Moergestelnaar ze aanschiet: 'Ge kunt wel zien dètter dè inne van dun Bels is, mee zun pikzwart haor.'

Tobias kent het familieverhaal. Zijn betovergrootmoeder nam in 1914 met haar kinderen in Oud-Turnhout de benen. 'Mijn zonen gaan voor niks of niemand sneuvelen', zei Marie van Herck toen de Eerste Wereldoorlog zich al had ontrold. In het holst van de nacht zetten smokkelaars het gezin tegen betaling de grens over. 

Een miljoen Belgische oorlogsvluchtelingen ving Nederland dat jaar op. De meesten keerden binnen een paar maanden terug, maar die van Van Herck bleven hangen. In 1923 vestigde Mie zich met haar tweede man en vijf kinderen in Moergestel. 'Mie den Bels' ging ze daar heten. Ook de kinderen en kleinkinderen kregen 'den Bels' achter hun voornaam.

Belgisch paspoort

Piet vond dat best: ,,Je hoorde wel eens 'gao toch trug naor Bels gij', maar ach ..." De meeste Van Hercken ruilden hun Belgische nationaliteit voor de Nederlandse in. Piet deed dat toen de Zuidooster liever Nederlandse dan buitenlandse buschauffeurs bleek te hebben. Broer Marcel is de enige met nog een Belgisch paspoort: ,,Maar als er een familielid in Oud-Turnhout is overleden, ga ik namens de familie naar de uitvaart", zegt Piet.

Schoenfabrikanten Van Gils en Van Bommel hadden in Moergestel aan de kinderen Van Herck noeste werkers. Het beeld van de schoenmaker op het Sint-Jansplein is gemodelleerd naar Piets neef Fons, kleinkind van een vrouw die haar zonen boven het vaderland verkoos.

Ook een bijzondere bijnaam? Tip redactie.tilburg@bd.nl

Tilburg e.o.