Volledig scherm
Verslaggever Bertjan Kers in gesprek met veteraan Tony Pengelly bij het kasteel van Cardiff. © Bertjan Kers

‘Als regionale krant wil je bijzondere verhalen brengen, ook over de grens’

Over onsIn ‘Over ons’ over ons geven wij de lezer een kijkje achter de schermen bij het Brabants Dagblad. Welke keuzes maken wij als redactie, en welk verhaal schuilt er achter een verhaal van onze verslaggevers? Vandaag een interview met Bertjan Kers over zijn reis naar Wales.

In oktober 2019 is het 75 jaar geleden dat de 53rd Welsh Division Den Bosch bevrijdde. Een belangrijk moment in de Bossche geschiedenis waar het Brabants Dagblad de komende tijd regelmatig bij stil zal staan. Begin april was de aftrap van de herdenking, een groep medewerkers van de gemeente Den Bosch fietste naar Wales om het bevrijdingsvuur aan te steken en mee te nemen naar Den Bosch. In Pontypridd werden ze ontvangen door een delegatie Bossche raadsleden en burgemeester Jack Mikkers. Verslaggever Bertjan Kers vertrok ook naar Wales om een serie verhalen te maken voor de krant. Hij voerde bijzondere gesprekken met veteranen en met nog actieve militairen en reservisten van 160th Brigade van The Royal Welsh in Brecon. En hij bezocht in Brecon het Regimental Museum of the Royal Welsh en in het kasteel in Cardiff het museum Firing Line, gewijd aan de militairen uit Wales.

Een belangrijk moment in de Bossche geschiedenis

De redactie was er al snel over uit: er moest een verslaggever mee naar Wales. Om te ervaren hoe daar herdacht wordt, en te kijken hoe het zit met de band tussen Den Bosch en Wales. En om te spreken met de veteranen. Voordat het te laat is en ze allemaal overleden zijn. Bertjan Kers schrijft regelmatig artikelen over de Tweede Wereldoorlog en mocht daarom meereizen in het kielzog van een delegatie van de gemeenteraad van Den Bosch. ,,Deze reis heeft een heel andere betekenis dan, om een willekeurig voorbeeld te noemen, een bezoek van de raad aan een zusterstad als Leuven of Trier”, zegt Bertjan. ,,De bevrijding is een belangrijk moment in de Bossche geschiedenis. Niet alleen voor Bosschenaren maar ook voor de mensen in Wales. Dat beeld wilde ik schetsen.”

Bertjan is normaal gesproken verslaggever in de Bommelerwaard. ,,Ik ben daarnaast zeer geïnteresseerd in de oorlog en wat voor invloed dat heeft gehad op deze regio. Ik heb daar ook al regelmatig over geschreven, zowel voor de krant als in boekvorm. Voor vertrek heb ik samen met mijn chef Maarten van Helvoirt besproken wat voor verhalen ik zou kunnen maken. Natuurlijk een artikel over het ophalen van het bevrijdingsvuur. Maar ik wilde ook veteranen spreken en laten zien dat Den Bosch erg bijzonder is voor Wales.”

Volledig scherm
Verslaggever Bertjan Kers interviewt veteraan Peter Davies . © Bertjan Kers

Een intensief programma

Voordat hij vertrok, las Bertjan de memoires van de 95-jarige veteraan Peter Davies, die als bemanningslid van een tank de 53rd Welsh Division heeft bijgestaan om Den Bosch te bevrijden. En hij bekeek een documentaire van Luc van Gent, een autoriteit op het gebied van de Bossche oorlogsgeschiedenis. ,,Zo ging ik goed voorbereid op pad. Na een voorspoedige reis landde ik ‘s avonds op Gatwick waar ik de volgende ochtend om 9.00 uur werd opgepikt. Er volgden vier intensieve dagen, want we hadden een boordevol programma. De dagen begonnen al vroeg, zo rond 7.00 uur en ik was meestal pas rond middernacht weer op mijn hotelkamer. De SP en PVV waren niet mee, ze vonden de trip naar Wales een onnodig snoepreisje, een teamuitje. Maar dat was het absoluut niet, het was in mijn ogen een zeer waardevolle reis.”

Midden in de nacht videobeelden versturen

Tijdens de reis maakte Bertjan foto’s en videobeelden om zijn artikelen te illustreren. Op zijn hotelkamer stuurde hij zaterdagnacht, een paar uur voor het vertrek, de beelden alvast door naar de video-afdeling van de online-redactie. Zondagavond, na thuiskomst, schreef hij het eerste verhaal over het ophalen van het bevrijdingsvuur. ,, Zaterdag 6 april was er een herdenking bij het monument van het Welch Regiment, vlakbij de stad Pontypridd. Hier werd de vlam ontstoken die de groep fietsers weer mee terug naar Den Bosch nam. Een indrukwekkend moment, je merkte dat de veteranen en militairen de betrokkenheid van Den Bosch zeer op prijs stelden.“

Dinsdag schreef hij een flinke reportage over de vraag die in Wales leeft: nemen de Bosschenaren het de troepen uit Wales kwalijk dat er zo veel schade is aangericht?

Een derde verhaal volgt in juli, op basis van de gesprekken die hij voerde met de veteranen Peter Davies en Tony Pengelly. ,,Ik heb de gesprekken opgenomen zodat ik ze rustig kan terugluisteren en niet afhankelijk hoefde te zijn van inderhaast opgeschreven aantekeningen. Er komt in een korte periode veel op je af. Als ik alleen korte krabbels noteer, gaat er veel verloren.” 

Volledig scherm
Bertjan Kers in Swansea, met op de achtergrond de vlag van Wales. © Bertjan Kers

De 's-Hertogenbosch conference room

Bertjan ontdekte dat de Welshmen bijzonder gesteld zijn op de voetsporen die zij in Brabant hebben achtergelaten. In verschillende musea is dat terug te zien. Maar ook op het hoofdkwartier van de 160ste Brigade in Brecon, waar een vergaderruimte ‘s-Hertogenbosch conference room is genoemd. Maar ook in Den Bosch zijn er sporen terug te vinden. In 2015 opende The Royal Welshbrug over de Dieze en op het 53rd Welsh Divisionplein staat sinds 1952 het gelijknamige monument. Ook het gemeentehuis heeft een Welsh Room. ,,Volgens Jan de Wit, de organisator van het werkbezoek, zou eigenlijk iedere Bosschenaar een keer naar Wales moeten gaan. Om met eigen ogen te zien waar de mensen vandaan kwamen die 75 jaar geleden voor onze vrijheid hebben gevochten.”

Het meest bijzonder waren de gesprekken met de veteranen, inmiddels dik in de negentig. ,,Ze vertelden over hun belevenissen zonder daar prat op te gaan. Ze zien zichzelf absoluut niet als held, meer als mannen die geluk hebben gehad. Volgens hen liggen de echte helden van Den Bosch begraven in Uden. Wel heeft de oorlog de rest van hun leven bepaald. Het was een zeer riskante operatie om Den Bosch te bevrijden en er zijn ook veel levens verloren gegaan.”

Hoe presenteer je een serie verhalen?

Na een korte maar intensieve periode is Bertjan weer terug op de redactie in Den Bosch. Samen met een vormgever kijkt hij hoe hij zijn serie op een goede manier kan presenteren aan de lezers. ,,Het moet herkenbaar zijn. Daarom kiezen we voor een vaste opmaak van de pagina. Tot aan de herdenkingsweek eind oktober verschijnt er een serie verhalen over de bevrijding. Ook al lijkt de oorlog lang geleden, het is belangrijk om te blijven herdenken. Daarom is het ook zo waardevol om als verslaggever mee te gaan met deze reis. Je wilt als regionale krant bijzondere verhalen brengen. En dat kan alleen als je echt de emoties bij de mensen hebt gezien, hebt ervaren wat voor bijzonder plekje Den Bosch heeft in het hart van de mensen uit Wales. Dan moet je mee. Niet achteraf gaan vragen hoe de reis is geweest.”

Over Bertjan Kers

Bertjan Kers (54) werkt dit jaar dertig jaar voor het Brabants Dagblad. Hij heeft onder andere op de Bossche stadsredactie, economieredactie en eindredactie en voor de editie Langstraat/Heusden en Altena gewerkt. Inmiddels is hij weer terug op ‘zijn thuishonk’ de redactie Bommelerwaard.

Hij schreef al vaker over de Tweede Wereldoorlog, bijvoorbeeld over de gesneuvelde piloot Alfred Stewart Smith die in Zaltbommel begraven is. En hij bewerkte het oorlogsdagboek van de Zaltbommelse Annie Steeman. Dat boek werd in 2014 uitgegeven.

Volledig scherm
Bertjan Kers in gesprek met veteraan Peter Davies. © Bertjan Kers
  1. Ruim tweehonderd sportclubs, hoe brengen we die elke keer in de krant?
    Over ons

    Ruim tweehon­derd sportclubs, hoe brengen we die elke keer in de krant?

    In ‘Over ons’ geven wij de lezer een kijkje achter de schermen bij het Brabants Dagblad. Welke keuzes maken wij als redactie, en welk verhaal schuilt er achter een verhaal van onze verslaggevers? Deze week vieren we bij het BD de Week van het Amateurvoetbal. Een mooie aanleiding om eens een kijkje achter de schermen te geven bij onze sportverslaggevers. Deze keer een interview met Dirk van Hunsel. Hij is coördinator op de sportredactie en vertelt over welke keuzes er op de sportredactie gemaakt worden.