Volledig scherm
50 Tweede Kamerleden op bezoek bij de Koning op Paleis Huis ten Bosch. © GUUS SCHOONEWILLE

Charmeoffensief Oranjes: Tweede Kamer ontvangen op paleis

De beladen relatie tussen de Oranjes en de Tweede Kamer kan in politiek woelige tijden wel een charmeoffensief gebruiken: de komende anderhalve week vóór Prinsjesdag gaan ze bijna allemaal langs op paleis Huis ten Bosch.

Volledig scherm
© GUUS SCHOONEWILLE

Strenge orders in de uitnodiging van koning Willem-Alexander en koningin Máxima. Opstappen in één van de drie zwarte busjes om 16.20 uur bij de haringkar op het Buitenhof, wie te laat is kan een koninklijke ontvangst op paleis Huis ten Bosch wel vergeten. Tweede Kamerleden hebben de uitnodiging afgelopen zomer thuis op hun deurmat gekregen, gedrukt op dik crème-wit papier met een gouden kroontje.

Een koninklijk charmeoffensief is geen overbodige luxe. Want op beide dagen dat de koning de Tweede Kamer ontvangt, is er nieuws over de financiering van de inventaris van de paleizen.

Maar ook was er net voor het zomerreces het onfortuinlijke gesprek van VN-gezant Máxima op de G20 in Japan. Zij sprak er over de financiële positie van Saoedische vrouwen met kroonprins Bin Salman. Volgens een VN-onderzoek heeft die Bin Salman vrijwel zeker opdracht gegeven tot de moord op de kritische journalist Jamal Khashoggi.

Inhuldiging

Volledig scherm
© GUUS SCHOONEWILLE

Parlementaire relaties kun je sowieso maar beter onderhouden, moet het koninklijk paar hebben gedacht. De laatste keer dat Willem-Alexander intensief contact had met Tweede Kamerleden, was rond de inhuldiging in 2013. Alle Kamerleden waarvan de naam werd genoemd toen ze de eed of de belofte aan de koning uitspraken, keek hij stuk voor stuk persoonlijk aan.

Sinds de inhuldiging van de koning in de Nieuwe Kerk van Amsterdam zijn er 104 nieuwe Kamerleden. Het kan geen kwaad nieuwe parlementariërs aan de borst te koesteren. En wel in Huis ten Bosch, het voor 63 miljoen recent opgeleverde woonpaleis van de koning en zijn gezin.

Cohorten

Maar hoe nodig je honderdvijftig Kamerleden uit? In drie cohorten van vijftig. Het gebeurde afgelopen maandag, dinsdag weer en volgende week nog een keer. En aangezien maandagmiddag Thierry Aartsen (VVD), Mustafa Amhaouch (CDA), Isabelle Diks en Laura Bromet (GroenLinks), Vera Bergkamp en Pia Dijkstra (D66) op hun paasbest door de wandelgangen van de Tweede Kamer rondliepen, was duidelijk dat het Koninklijk Huis de alfabetische volgorde hanteert.

Het is spannend om te zien hoe koning Willem-Alexander het er als gastheer van afbrengt in vergelijking met zijn moeder. Twintig jaar geleden ontving Beatrix achttien Kamerleden. Ze was niet kinderachtig in haar opvattingen. Ze sprak zich uit tegen het referendum over de gekozen burgemeester, ze stoorde zich aan het cellenoverschot. En ze was voor een versnelde invoering van de pepperspray.

Haar zoons Willem-Alexander, Johan Friso en Constantijn gingen niet meer stappen in Amsterdam, vertelde Beatrix, want daar vlogen de kogels je om de oren. Premier Wim Kok verweet de journalist die het nieuws bracht op zijn wekelijkse persconferentie ‘rapporteur van onfatsoen’ te zijn.

Hyperige cultuur

Beatrix onderbrak wrokkig haar zesjaarlijkse ritme. Tien jaar moesten Kamerleden weer wachten. En ook dat ging niet schadevrij. Het kostte in 2009 VVD-Kamerlid Arend Jan Boekestijn de kop. Hij sprak vrijmoedig over wat hij had gehoord: Beatrix maakte zich zorgen over de hyperige cultuur op het Binnenhof en de kloof tussen kiezer en gekozene.

Dat wordt gezien als een parlementaire doodzonde: de minister-president is aanspreekbaar op wat leden van het Koninklijk Huis in het openbaar zeggen. Het duurde dan ook ruim twee uur na zijn televisieoptreden dat Boekestijn zijn Kamerlidmaatschap neerlegde.

De vloek van Boekestijn zit bij Kamerleden nog tussen de oren. Na het bezoek schoppen de vrouwelijke Kamerleden hun naaldhakken uit en de mannen ontknopen hun dassen, maar zwijgen in alle talen. ,,Het ging niet over politiek’’, zegt een Kamerlid. ,,Je citeert me niet hè!’’ Een ander, stralend Kamerlid zegt: ,,Ik ben wel bij de koning geweest hè!’’

Volledig scherm
© GUUS SCHOONEWILLE
Volledig scherm
© GUUS SCHOONEWILLE